 |
| โรคคุชชิง
(Cushing's syndrome) |
 โรคคุชชิง
เกิดจากการมีฮอร์โมนสเตอรอยด์ในเลือดสูงกว่าปกติ ส่วนใหญ่เป็นผลมาจากการใช้ยาสเตอรอยด์
(ย12) นาน ๆ เช่น การใช้ยานี้รักษาผู้ป่วยเอสเอลอี (111), ปวดข้อรูมาตอยด์
(110), โรคไตเนโฟรติก (135) เป็นต้น หรือเกิดจากการกินยาชุด ที่เข้ายาสเตอรอยด์ติดต่อกันนาน
ๆ ส่วนน้อยที่อาจเกิดจากต่อมหมวกไต สร้างฮอร์โมนสเตอรอยด์มากผิดปกติ
ซึ่งอาจเป็นเพราะมีเนื้องอกของต่อมหมวกไต หรือเนื้องอกของต่อมใต้สมอง
(ซึ่งกระตุ้นให้ต่อมหมวกไตทำงานมากเกินไป) หรือเนื้องอกของ ส่วนอื่น
ๆ (เช่น มะเร็งปอด รังไข่ ตับหรือไต) ที่สร้างฮอร์โมนออกมากระตุ้นให้ต่อมหมวกไตทำงานมาก
โรคคุชชิงไม่ได้เกิดจากการใช้ยาสเตอรอยด์ เป็นภาวะที่พบได้น้อยมาก
และพบมากในผู้หญิงวัยสาวถึงวัยกลางคน แต่ก็อาจพบในคนทุกเพศทุกวัยได้
อาการ
มักจะค่อย ๆเกิดขึ้นช้า ๆ เป็นแรมเดือน ในระยะแรกจะพบว่าผู้ป่วยหน้าอูมขึ้น
จนหน้ากลมเป็นวงพระจันทร์และออกสีแดงเรื่อ ๆ มีก้อนไขมันเกิดขึ้นที่ต้นคอด้านหลัง
(อยู่ระหว่างไหล่ทั้งสองข้าง) แลดูเป็นหนอก ซึ่งภาษาแพทย์เรียว่า
อาการหนอกควาย (Buffalo's hump) รูปร่างอ้วน โดยจะอ้วนมากตรงเอว
(พุงป่อง) แต่แขนขากลับลีบเล็กลง ผู้ป่วยจะรู้สึกอ่อนเพลีย เหนื่อยง่าย
และซึมเศร้า
ผิวหนังจะออกเป็นลายสีคล้ำ ๆ ที่บริเวณท้อง (ท้องลายคล้ายคนหลังคลอด)
และบริเวณตะโพก ผิวหนังบางและมีจ้ำเขียวพรายย้ำง่ายเวลาถูกกระทบกระแทก
มักมีสิวขึ้น และมีขนอ่อนขึ้นที่หน้า (ถ้าพบในผู้หญิงทำให้ดูว่าคล้ายมีหนวดขึ้น)
ลำตัว และแขนขา
กระดูกอาจพุกร่อน มักทำให้มีอาการปวดหลัง (เพราะกระดูกสันหลังผุ)
อาจมีความดันโลหิตสูง หรือมีอาการของเบาหวาน
ผู้หญิง อาจมีเสียงแหบห้าว และมีขนมากแบบผู้ชาย
ประจำเดือนมักจะออกน้อยหรือไม่มาเลย
ผู้ป่วยอาจมีอารมณ์แปรปรวน หรือกลายเป็นโรคจติ
หรือไม่มีความรู้สึกทางเพศ free preteen sex pics
อาการแทรกซ้อน
อาจมีภาวะแทรกซ้อนเนื่องมากจากความดันโลหิตสูง เช่น หัวใจวาย (98),
อัมพาตครึ่งซีก (76), โรคหัวใจขาดเลือด (96)
อาจมีการติดเชื้อง่าย ซึ่งจะพบบ่อยที่บริเวณผิวหนัง
(เป็นฝี พุพองง่าย) และทางเดินปัสสาวะ หรือเป็นแผลหายยาก
อาจทำให้เป็นแผลในกระเพาะ (51), กระดูกหักง่าย
หรือเป็นโรคจิต
การรักษา
หากสงสัย ควรส่งโรงพยาบาล
เพื่อวินิจฉัยโดยการตรวจเลือด ตรวจปัสสาวะ เอกซเรย์
ตรวจคลื่นหัวใจหรือทำการตรวจพิเศษอื่น ๆ
ในรายที่มีสาเหตุจากการกินสเตอรอยด์ (ย12) ควรค่อย
ๆ ลดขนาดของยาลง ห้ามหยุดยาลงทันที อาจทำให้เกิดภาวะต่อมหมวกไตไม่ทำงานเฉียบพลัน
ซึ่งเป็นอันตรายถึงตายได้
ถ้ามีสาเหตุจากการเป็นเนื้องอกของต่อมหมวกไตหรือต่อมใต้สมอง
มักจะต้องรักษาด้วยการผ่าตัด แล้วให้กินยาสเตอรอยด์ทดแทนไปชั่วชีวิต
เพราะภายหลังการผ่าตัดร่างกายสร้างฮอร์โมนชนิดนี้เองไม่ได้
ข้อแนะนำ
1. โรคนี้มักเกิดจากการใช้สเตอรอยด์มากเกินไปเป็นเวลานาน ๆ ดังนั้นจึงไม่ควรใช้ยานี้พร่ำเพรื่อหรือใช้อย่างผิด
ๆ (เช่น การซื้อยาชุดที่มียานี้ผสมกินเป็นประจำ) ยกเว้นโรคบางโรคอาจต้องใช้ยานี้รักษา
ซึ่งก็ควรจะอยู่ในการดูแลของแพทย์อย่างใกล้ชิด
2. โรคนี้ถ้าไม่รักษา อาจมีภาวะแทรกซ้อน เป็นอันตรายถึงตายได้
ในรายที่เกิดจากเนื้องอก การผ่าตัดจะสามารถช่วยให้ผู้ป่วยมีชีวิตยืนยาวเช่นคนปกติได้
แต่จะต้องกินสเตอรอยด์เข้าไปทดแทนในร่างกายตลอดไป ห้ามขาดยาเป็นอันขาด
การใช้สเตอรอยด์นานๆ
อาจทำให้เป็นโรคคุชชิง
|
